تابستان   1391 - شماره (8)

سنجش میزان مشارکت ذی نفعان و ذی نفوذان در راهبرد توسعة شهری (نمونة موردی: منطقة 22 شهرداری تهران)   

نویسندگان:

ندا ملک زاده کارشناس ارشد برنامه ریزی شهری و منطقه ای، دانشگاه هنر اصفهان (نویسنده مسئول malekzade.n@gmail.com)

محمد مسعود دانشیار، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اصفهان

هاشم داداشپور استادیار برنامه ریزی شهری و منطقه ای، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس

صفحات از: 97 - 109

 تعداد بازدید:  193    تعداد دانلود:  30

چکیده

بررسی نظریّه ها و رویکردهای مختلف مرتبط با توسعة شهری در صد سال اخیر حکایت از نبود جایگاه مشارکت ذی نفعان و ذی نفوذان در توسعة شهر دارد. از این رو، در جهت رفع این مسأله، نیاز به برنامه و طرحی است که نظام توسعة را از هرگونه خلأ برنامه ریزی مبرا نماید. یكی از انواع برنامه ها و طرح ها كه برای توسعة هر شهر یا منطقة شهری الزامی است و مشارکت ذی نفعان و ذی نفوذان را در توسعة شهری ملزوم می نماید، رویکرد راهبرد توسعة شهر است. بررسی مشخّصه ها و مفهوم رویکرد راهبرد توسعة شهری نشان می دهد که این رویکرد با تبیین جایگاه و نقش ذی نفعان و ذی نفوذان در توسعة شهر سعی در توسعة همه جانبة شهر یا منطقة شهری دارد. در این پژوهش پس از بهره گیری از مبانی نظری موضوع، میزان مشارکت ذی نفعان و ذی نفوذان در منطقة 22 شهرداری تهران در چارچوب رویکرد راهبرد توسعة شهری بررسی شده است. در چارچوب رویکرد تحقیق، چهار بعد محیطی، اجتماعی، اقتصادی و مدیریتی به عنوان زمینة مشارکت ذی نفعان و ذی نفوذان در این پژوهش مورد بررسی و تحلیل قرار گرفته است. تحقیق حاضر از نوع کاربردی است و در آن برای گردآوری اطلاعات مورد نیاز از روش پیمایش و از ابزار پرسشنامه و برای تحلیل داده ها از نرم افزار SPSS استفاده شده است. یافته های پژوهش نشان می دهد که میزان مشارکت ذی نفعان و ذی نفوذان در توسعة منطقة 22 در سال های اخیر، رو به رشد بوده است و تمایل سرمایه گذاری اقتصادی (با میانگین 3.15) در منطقه بالا است. ولی به دلیل ناآگاهی اجتماعی و نبود اعتماد میان سازمان های دولتی و شهروندان، تمایل اجتماعی ذی نفعان و ذی نفوذان در منطقة (با میانگین 2.82) پایین است. میزان مشارکت در بعد مدیریتی و محیطی به ترتیب دارای میانگین 3.09 و 3.00 است. در مجموع میزان مشارکت ذی نفعان و ذی نفوذان با میانگین 3.00 متوسط ارزیابی می شود. بنابراین توصیه می شود قبل از هر اقدام اقتصادی، اجتماعی و در منطقة 22، بسترهای لازم برای ارتقای میزان مشارکت ذی نفعان و ذی نفوذان در منطقه ایجاد شود. این تحقیق معتقد است که نظام برنامه ریزی شهری در ایران باید به سمت رویکرد راهبرد توسعة شهری با تأکید بر مشارکت ذی نفعان و ذی نفوذان در تمامی ابعاد توسعة سوق داده شود.

واژگان کلیدی

راهبرد توسعة شهری، مشارکت، ذی نفعان، ذی نفوذان، چشم اندازسازی، منطقة 22 شهرداری تهران.