تابستان   1391 - شماره (8)

گام هایی برای دست یابی به مدیریّت شهری جامع در ایران   

نویسندگان:

سیدمحمدعلی کامروا استادیار دانشکده شهرسازی دانشگاه تهران

سیدمصطفی جلیلی دانشجوی کارشناسی ارشد مدیریّت شهری دانشگاه تهران (نویسنده مسئول S.mostafajalili@gmail.com )

صفحات از: 17 - 26

 تعداد بازدید:  94    تعداد دانلود:  13

چکیده

این مقاله در پی پاسخگویی به این پرسش اساسی مرتبط با مدیریّت شهری است: «ضرورت ها و شیوة دست یابی به مدیریّت شهری جامع و پویا در ایران چگونه خواهد بود؟» در نتیجه هدف از نگارش این مقاله، تدوین گام هایی برای دست یابی به مدیریّت شهری جامع متّکی بر شهروندان در ایران است. بخش اول این مقاله به بررسی و تحلیل وضعیّت موجود مدیریّت شهری از سه زاویه پرداخته است که نتایج آن بدین شرح است: 1. شهرداری ها و شورای اسلامی شهر در حال حاضر نهادهای کارگزار دولت در ادارة شهر هستند و نه نهادهای مدیریّتی شهر. در واقع، شهرداری ها، در وضع کنونی زیر مجموعة دولت محسوب می شوند و اختیارات مدیریّت شهری تقریباً به طور کامل در دولت جمع شده است. بنابراین مدیریّت شهری با بحران مشروعیّت مواجه است؛ 2. با طرح نظریّة بلوغ یافتگی و عدم آن مشخّص می گردد که دولت با در اختیار داشتن وظایف متعدّد در مقیاس شهر، شهرداری ها و شورای شهر را در بلوغ نیافتگی نگه داشته است، به همین دلیل دولت نیز در وضعیّت بلوغ نیافتگی باقی مانده است؛ 3. دیدگاه مسلّط بر مدیریّت شهری در ایران پس از مشروطیّت تاکنون دیدگاه ادغام «شهر» در «دولت» است که باید با مدل سه قطبی دولت، شهر و شهروند باز تعریف گردد. با توجّه به ابعاد مطرح شده و یافته های تحقیق سعی شده است گام هایی برای دست یابی به مدیریّت شهری جامع متکی بر شهروندان در ایران تدوین گردد. این گام ها عبارتند از: 1. ضرورت برقراری تعادل بین وظیفه و اختیار در مدیریّت شهری، 2. جایگزینی رابطة دولت- شهروند به شهروند- مدیریّت شهری جامع، 3. تعریف جامع و مانع از اختیارات شهروند، شهرداری، شورای شهر و دولت در مدیریّت شهری، 4. تعیین الزامات ساختار مدیریّت شهری در ایران و تمایز میان مدل های مدیریّتی در شهرهای «فرازمند»، «ترازمند»، «نیازمند» و «مستمند».

واژگان کلیدی

مدیریّت شهری، تعادل وظیفه و اختیار، بلوغ یافتگی نهادهای مدیریّت شهری،