پاییز   1389 - شماره (1)

سير تحول مفهوم شناسی بازآفرينی شهری به عنوان رويکردی نو در بافت های فرسوده شهری   

نویسندگان:

احمد پوراحمد استاد گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران

کیومرث حبیبی استادیار دانشکده شهرسازي، دانشگاه کردستان

مهناز کشاورز دانشجوي دکتري جغرافیا و برنامه ریزي شهري دانشگاه تهران (نویسنده مسئول mahnaz.keshavarz@yahoo.com)

صفحات از: 73 - 92

 تعداد بازدید:  188    تعداد دانلود:  39

چکیده

توجه به بافت‌هاي فرسوده و قديمي و رفع ناپايداري آن‌ها، به موضوعي جدي و محوري تبديل شده، به گونه‌اي که سازمان‌هاي ذيربط را به تکاپوي ساماندهي و بازآفرینی بافت‌هاي مذکور سوق داده و لزوم مداخله در اين بافت‌ها را در دوره هاي مختلف زماني مطرح نموده است. رويکردهاي مرمت و بهسازي شهري در سير تحول و تکامل خود از بازسازي، باززنده‌سازي، نوسازي و توسعة مجدد به بازآفريني و نوزايي شهري تکامل يافته‌ و در اين مسير، گذاري را از حوزة توجه صرف به کالبد به عرصة تأکيد بر ملاحظات اجتماعي، اقتصادي، فرهنگي و هنري تجربه کرده‌اند. در اين پژوهش، با استفاده از روش‌هاي توصيفي و تحليلي در بستر تاريخي، فرضيه‌هاي ذيل مورد بررسي قرار مي‌گيرند: - مرمت و بهسازي شهري دوره‌هايي از تحول و تکامل را پشت سر نهاده و امروز به مرتبه‌اي از حضور خود رسيده که «بازآفريني شهري» و رويکرد متأخر آن يعني «نوزايي شهري» نام نهاده مي‌شود. - مرمت و بهسازي شهري به صورت فعاليتي يکپارچه و همه جانبه‌نگر درآمده که جنبه‌هاي اجتماعي، اقتصادي، زيست‌ محيطي و کالبدي و ايجاد شرايط مناسب جهت دستيابي به توسعه‌هاي همراه با پايداري و توسعة پايدار در آن لحاظ مي‌گردد. در اين مقاله ، دو مسير اصلي دنبال مي‌شود: اول، تبيين خط سيري که بهسازي و نوسازي شهري را به بازآفريني و نوزايي شهري پيوند مي‌زند و آن را به رويکرد مداخله‌اي همه جانبه‌نگر و در عين حال معاصرشونده تبديل مي‌نمايد. دوم، به مفهوم شناسي رويکرد بازآفريني شهري و تبيين اصول، راهبردها و فرايند آن پرداخته مي‌شود.

واژگان کلیدی

بازآفريني شهري، نوزايي شهري، نوسازي شهري، باززنده سازي شهري، بافت فرسوده،