بهار   1391 - شماره (7)

ادراک بصری محلّة چیذر توسط نوجوانان چیذری   

نویسندگان:

پیروز حناچی استادیار دانشکده معماری، پردیس هنرهای زیبا دانشگاه تهران (نویسنده مسئول hanachee@ut.ac.ir)

مرضیه آزاد ارمکی کارشناس ارشد معماری از دانشگاه تهران و دانشجوی دکترای معماری در پاریس

صفحات از: 87 - 98

 تعداد بازدید:  178    تعداد دانلود:  23

چکیده

چیذر اگر نه برای همه تهرانیان حداقل برای اهالی شمیرانات هویتی آشنا دارد. محله ای که از یک سو به عنوان بافتی تاریخی حائز اهمیّت است و از سوی دیگر به عنوان بافتی فرسوده درگیر مشکلات خاصی است. از منظر این مقاله هر گونه اصلاح و طرّاحی برای بهبود فضایی این محله باید افزون بر تأملات کارشناسی با توجّه به تجربه، خاطرات و علائق ساکنان و ذی نفعان صورت پذیرد. از این رو، این مقاله با عطف توجّه به اهمیّت مشارکت شهروندان، به گروه سنی خاصی از شهروندان نظر دارد که در طرّاحی ها کم تر در نظر گرفته می شوند. ساختمان ها و محلّه ها توسط بزرگسالان طرّاحی می شود، در حالی که عموماً توسط کودکان مورد استفاده قرار می گیرد. در زمان طرّاحی، بزرگسالان به معیارهایی چون اجرایی بودن، حفظ انرژی، زیبایی شناسی و مسائل اقتصادی توجّه بسیار دارند. به طور حتم این موارد اهمیّت بسزایی دارد، امّا هیچ ارتباطی با تجارب کودکان ندارد. تجربة بزرگسالان از فضا بر پایة نحوة استفادة آن ها از مکان تعریف می گردد، در حالی که کودکان در جستجوی این هستند که هر فضا چه می گوید و چگونه باید با آن مواجه شد و تجربه اش کرد. این مقاله با بهره مندی از روش پیمایش به بررسی تجربه و حس نوجوانان چیذری از فضاهای مختلف محله شان می پردازد و می کوشد تا دستاوردهای یك پژوهش را كه به هدف نخست، «حساس سازی» نوجوانان به فضا و معماری و دوم، دریافت حس، ذوق و نظر ایشان از فضای محله چیذر انجام شده است را ارائه نماید. یافته ها نشان می دهد که باید تأملی جدی در بازسازی فضاهای محلی با در نظر گرفتن حس و تجربه کودکان محله صورت گیرد.

واژگان کلیدی

مشارکت، الگوها، حس نوجوانان، چیذر، فضا، معماری برای کودکان،