زمستان   1395 - شماره (26)

تجلّي اصل وحدت در کثرت در مرکز محلّه شهراسلامي (مطالعة موردي: ميدان گاه عباسعلي شهرگرگان)   

نویسندگان:

حمیدرضا صارمی استاديار گروه شهرسازي دانشکده هنر و معماري دانشگاه تربيت مدرس، تهران، ايران (نویسنده مسئول saremi@modares.ac.ir)

کاظم تقی نژاد پژوهشگر دوره دکتري رشته شهرسازي دانشگاه آزاد بروجرد

سیما پیری دانشجوي کارشناسي ارشد رشته برنامه ريزي منطقه اي، دانشکده هنر و معماري، دانشگاه تربيت مدرس، تهران، ايران

صفحات از: 21 - 30

 تعداد بازدید:  48    تعداد دانلود:  72

چکیده

جهان بيني توحيدي مبتني بر اصول و ارزش هايي است که از طريق کالبد و معنا در ويژگي هاي شهراسلامي، خط مشي هايي را براي تمام عرصه هاي زندگي بشر ترسيم مي نمايد. نقش مذهب در شهر اسلامي پررنگ تر از نقش هاي نظامي و اقتصادي است و شهر اسلامي مي‎کوشد با تکيه بر اصل توحيد و با وحدت بخشيدن بر پيکر عناصر گوناگون هنري، شکل و ماهيّت خود را با حکمت اسلامي تطبيق دهد. محلّه در شهر اسلامي به عنوان تبلور فضايي شرايط اجتماعي- اقتصادي جامعه، ازانسجام و همگني خاصي برخوردار است و درمرکز ثقل آن عناصر عمومي محلّه گرد آمده اند. در اين پژوهش با بررسي خصوصيات کالبدي و مفهومي به تحليل تجلّي اصل وحدت در کثرت عناصر پيراموني ميدان گاه عباسعلي که به عنوان مرکز محله- ميدان ، يکي از محلّه هاي قديمي شهر گرگان پرداخته شده است. روش پژوهش توصيفي- تحليلي- تطبيقي است و معيارهاي تجلّي اصل وحدت و کثرت و هم چنين ترکيب وحدت در کثرت بر مبناي معيارهاي مرکز محلّه شهر اسلامي استخراج و در پايان اين معيارها با روش تحليلي- مقايسه اي، با مرکز محله- ميدان، يکي از محلّه هاي قديمي شهر گرگان تطبيق داده شده است. نتايج نشان مي دهد طرّاحي و سامان دهي فضايي در اين مرکز محلّه در پي تحقق بخشيدن به حکمت الهي با توجّه به اصل وحدت و کثرت از طريق تعادل فضايي و توازن کالبدي صورت پذيرفته است.

واژگان کلیدی

وحدت،کثرت، محله، شهر اسلامي، ميدان گاه عباسعلي گرگان