پاییز   1392 - شماره (13)

گونه شناسی بقاع متبرّکة لاهیجان   

نویسندگان:

مینو خاکپور کارشناس ارشد معماری و مربی گروه معماری، دانشگاه علم و فرهنگ ( شعبه رشت)، گیلان، ایران (نویسنده مسئول minookhakpour@yahoo.com)

صفحات از: 82 - 92

 تعداد بازدید:  102    تعداد دانلود:  27

چکیده

معماری گیلان از ویژگی های خاص کالبدی برخوردار است که برخاسته از شرایط آب و هوایی معتدل و مرطوب است. رطوبت اشباع در هوا و بالا بودن سطح آب های زیرزمینی و اثرگذاری بر کالبد بنا، شکل معماری را متأثر از این شرایط كرده است. معمار گیلانی که به دلایل اقلیمی، اصرار به ساخت ایوان، کرسی چینی و سقف شیب دار دارد، با در نظر گرفتن این نکته که معماری آرامگاهی، ویژگی های رفتاری معماری مسکونی را ندارد، شکل کالبد بنا را تابعی از عملکرد آن در تطابق با اقلیم می داند. این مقاله با استفاده از روش توصیفی ـ تحلیلی، ضمن توصیف عناصر اقلیمی معماری گیلان، و برشمردن بخشی از تاریخ لاهیجان که بر تعدّد بقاع در منطقه مؤثر بوده، معماری بقاع متبرّكه و عناصر شكل دهنده به آن را به بحث گذاشته است. نگارنده با انتخاب چند بقعة شاخص و کم تر تغییر شکل یافته در معماری لاهیجان سعی در به دست آوردن الگوهایی مشابه در معماری بقاع متبرّکه در این منطقه از ایران را دارد. از یافته های این تحقیق می توان به الگویی مشابه در شکل مدفن، نسبت فضای باز و بسته، دیوارها، سقف ها، تزیین ها و تعداد ایوان ها در بناهای زیارتی لاهیجان اشاره نمود.

واژگان کلیدی

اقلیم، مقبره، ایوان، سقف، صحن، مدفن، لاهیجان،